|
คำอธิบาย
ทราบว่าคุณผู้อ่านพอใจคำแปลกับคำอธิบายเท่าๆ กัน และถ้าอธิบายละเอียดหน่อยก็จะพอใจยิ่งขึ้น
ตกลงค่ะยินดีอธิบายอย่างละเอียดตามที่จำเป็นนะคะ เพราะคุณสุนีย์กำหนดและกำกับเนื้อที่ไว้
ซึ่ง
ดิฉันมีหน้าที่สนองตอบด้วยดี แต่คุณสุนีย์ก็ยินยอมคุณผู้อ่านเสมอ
เป็นอันว่าเราพบกันครึ่งทาง
ก็แล้วกันนะคะ
กฎทองข้อ
13
กฎข้อนี้เห็นได้ชัดว่าต้องใช้วิธีแปลที่ 4) ตีความ เริ่มตั้งแต่คำแรก
embrace v. สวมกอด โอบกอด
รวบรวม ยึด ลงมือทำ เข้าใจ ฯลฯ ความหมายที่หลากหลายของคำทำให้ผู้แปลต้อง
เลือกความหมายที่ตรงกับบริบท พอเลือกได้แล้วจะเขียนคำแปลลงไปทันทียังไม่ได้
ต้องกลั่นกรองขัดเกลาให้เหมาะเจาะกับรูปประโยคแบบไทยๆ ด้วย
ในที่สุดดิฉันเลือกเขียนคำแปลว่า
ยอมรับ ซึ่งสื่อความหมายกับผู้อ่านได้ชัดเจนที่สุดและถูกต้องด้วย
a way of life v. ถ้าใช้ภาษาระดับสูงก็คือสัจธรรมแห่งชีวิต
แต่เมื่อพิจารณาการเขียนกฎทองของ
คุณไฮเนกเก้ ตั้งแต่ต้นจะเห็นว่าผู้เขียนเจตนาจะใช้ถ้อยคำง่ายๆ
ธรรมดาๆ เพื่อสื่อความหมายกับ
บุคคลอย่างกว้างขวางที่สุด ถึงแม้บางครั้งจะดูจริงจังขลังคมบ้างก็ตาม
ดังนั้นดิฉันจึงใช้คำง่ายๆ ว่า
ความจริงของชีวิต
กฎทองข้อ
14-15
กฎสองข้อนี้ใช้วิธีแปลที่ง่ายที่สุดคือแบบที่ 1) แปลแบบตรงตัว
แต่ก็ต้องเขียนให้เป็นภาษาไทยเพื่อ
ความเข้าใจที่ชัดเจน contacts n. เป็นพหูพจน์ ดังนั้นต้องเขียนให้ครบความว่า
สัมพันธภาพ
กับผู้อื่น ส่วน wisely adv. เขียนคำแปลให้ครบความว่า
อย่างชาญฉลาด
กฎทองข้อ
16
ดิฉันยอมรับว่าข้อนี้แปลยากจริงๆ เที่ยวถามคนเก่งๆ หลายคน ต่างก็ให้คำแปลต่างกันอย่างหลาก
หลายคุณผู้อ่านของดิฉันก็คงคิดหาคำแปลเป็นอื่นๆ ต่างๆ เช่นกัน
ในที่สุดดิฉันก็ดูจากพจนานุกรม
อังกฤษ-ฝรั่งเศสเล่มหนาเปอะ แล้วนำมาผสมผสานกับเรื่องการทำงานที่มักจะมีอะไรต่ออะไร
มะรุมมะตุ้มเข้ามาจนบางทีแยกแยะไม่ออก เกิดความสับสน ปะปนยุ่งเหยิง
ดังนั้นจึงต้องเพ่งพิศ
เรื่องเหล่านั้นทีละเรื่องๆ จับแยกจากกันออกมาดูเป็นเรื่องๆ
ไป
กฎทองข้อ
17
ใช้วิธีที่
1) แปลแบบตรงตัวได้สบายมาก เพียงแต่ต้องเข้าใจว่า
put up v. หมายความว่า ไม่เสียเวลา ไม่หมดเปลือง และ
mediocrity
n. คือ พวกไม่เอาไหน ซึ่งเป็นความหมายที่เลือกมาจาก คุณภาพปานกลาง
เกือบ
ไม่พอ สามัญพื้นๆ ทั้งนี้เพื่อให้กฎมีลักษณะเข้มขลังขึ้น โดยไม่ออกนอกกรอบของความหมาย
กฎทองข้อ
18-19-20
สามข้อนี้เข้าใจง่ายตรงไปตรงมา
แม้จะต้องแปลคำ dollars n. ดอลล่าร์ ก็ไม่ยุ่งยากอะไร
อาศัย
การแปลแบบที่ 3) แปลเทียบเคียง กับเงินบาท แล้วแปลแบบที่ 4)
แปลตีความ ต่ออีกทอดหนึ่ง
จนกระทั่งได้คำว่า ราคา และจงใจให้สัมผัสกับ คุ้มค่า
เพื่อความไพเราะในถ้อยคำอีกด้วย สำหรับ
ข้อ 20 ก็มีการเล่นล้อสัมผัสพยัญชนะต้น ล และ ร
อีกด้วยค่ะ ส่วนสำนวน back in the saddle
กลับขึ้นอานม้าใหม่ ความหมายก็คือลุกอย่างรวดเร็วไม่รีรอนั่นเอง
กฎทองข้อ
21
การแปลข้อนี้ก็โหดพอๆ
กับข้อ 16 เลยค่ะ เพราะรู้สึกว่ามีความหมายแปลกพิลึกซ่อนแฝงอยู่ตรงที่ว่า
ทำไมจึงสู้อย่างเป็นธรรมเฉพาะกับคนที่ด้อยกว่าซึ่งเอาชนะได้โดยง่าย
สิ่งที่ละไว้ในฐานที่(ดิฉันไม่)
เข้าใจก็คือ แล้วคนที่เก่งกว่าล่ะไม่ต้องใช้การต่อสู้ที่เป็นธรรมดอกหรือ
ทะเลาะกับตัวเองแล้วก็ยังสรุป
ไม่ได้ต้องหารือกับคนเก่งที่คุ้นเคย เขาก็หัวเราะบอกว่าก็ใช่น่ะซี
ถ้าเขาเก่งกว่า แต่เราต้องต่อสู้ให้ได้
ชัยชนะก็จะใช้วิธีที่เป็นธรรมไม่ได้ ดิฉันก็เลยถามว่า งั้นก็ต้องด้วยการ
"ไม่ได้ด้วยเล่ห์ ก็เอาด้วยกล
ไม่ได้ด้วยมนตร์ ก็เอาด้วยคาถา" งั้นหรือ คนเก่งของดิฉันยิ้มอย่างพอใจ
ในที่สุดก็มีข้อสรุปแล้ว ได้
คำแปลอย่างที่คุณเห็นค่ะ
กฎทองข้อ
22
คนเก่งของดิฉันให้คำแปลของ
brands v.ว่ายี่ห้อ แม้จะมีรากฐานจากภาษาจีน แต่เข้ามาอยู่ใน
สังคมไทยแน่นนานจนกลายเป็นคำไทยไปแล้ว ฟังดูรื่นหูกว่าที่จะทับศัพท์ภาษาอังกฤษว่าแบรนด์
การแปลข้อนี้ใช้วิธีที่ 1) แปลตรงตัวค่ะ
กฎทองข้อ
23
ข้อนี้เขียนสั้นๆ
กะทัดรัด ถ้าแปลด้วยคำไทยสั้นๆ จะกำกวม และเข้าใจไม่ชัดเจน
เพราะเตรียม
พร้อมสั้นๆ อาจหมายถึงพร้อมรบก็ได้ ดังนั้นจึงต้องใช้วิธีที่
3) แปลขยายความ เพื่อให้เข้าใจ
ชัดเจนว่าเตรียมตัวเอง ส่วนคำง่ายๆ คำว่า anything
อะไรก็ได้ ทุกอย่าง คิดๆ ดูแล้วอาจรวมถึง
โอกาสดีๆ ก็ได้ บางทีโอกาสดีๆ ลอยมาถึงมือหรือหล่นลงมาทับฟาดมือแท้ๆ
ก็ทำอะไรไม่ได้ เพราะ
ขาดความพร้อมนั่นเอง น่าเสียดาย
กฎทองข้อ
24
ข้อนี้แปลง่ายที่สุดด้วยวิธีที่ 1) ตรงตัวค่ะ ส่วนเรื่องความเข้าใจในความหมายนั้นก็ต้องคิดใคร่ครวญ
หน่อย มิฉะนั้นจะแปลกใจว่าเอ๊ะตัวเราหายตัวไปไหนบ่อยๆ หรือจึงต้องเที่ยวค้นหา
อันที่จริงตัวเอง
ในกฎทองของคุณไฮเนกเก้นั้น หมายถึงความสามารถ อัจฉริยภาพ ที่ซ่อนเร้นอยู่ลึกๆ
จนกระทั่งตัว
คุณเองก็ไม่เคยเจอะเจอ ปล่อยทิ้งให้อัจฉริยภาพจมอยู่ภายในไม่เคยนำมาใช้ให้เป็นประโยชน์
คุณ
เองหลายคนอาจจะเพิ่งค้นพบความสามารถด้านการแปลที่หลบซ่อนอยู่เมื่อมาอ่านเป็นแฟนประจำ
ของ Translate it นี้ก็ได้ อาจจะแปลหนังสือได้ตั้งหลายเล่ม
ถ้าค้นหาตัวเองต่อไปอยู่เสมออาจพบ
ความสามารถด้านการเป็นล่ามอีกก็ได้
กฎทองข้อ
25
ข้อนี้สอดคล้องกับพุทธธรรมที่ว่า
"จงพอใจในสิ่งที่มีอยู่" ที่มุ่งพาคุณสู่สันโดษ แต่ดิฉันคิดว่ากฎทอง
ข้อสุดท้ายนี้คุณไฮเนกเก้อยากปลอบใจคนที่ไม่ค่อยจะประสบความสำเร็จสักเท่าใดนัก
ดังนั้นจง
พอใจความสำเร็จเท่าที่คุณได้รับ และพอใจความเป็นความมีของแต่ละคนที่ไม่เหมือนกัน
ขอให้คุณประสบความสำเร็จทั้งหน้าที่การงาน อาชีพ และการดำเนินชีวิต
โดยเฉพาะด้านการแปล
สวัสดีค่ะ สิทธา พินิจภูวดล
|